Çelik Konstrüksiyonun Temeli: U Profil Teknik Özellikleri ve Kullanım Alanları
Yapısal çelik sektörünün kritik bileşenlerinden biri olan **U profil**, dayanıklılığı ve çok yönlülüğü sayesinde inşaat projelerinin vazgeçilmezidir. Özellikle ağır yük taşıma, çerçeveleme ve güçlendirme işlemlerinde kullanılan U profiller, geometrik yapısıyla (U şekli) hem dikey hem de yatay kuvvetlere karşı yüksek direnç gösterir. Sanayi ve inşaat dilinde **NPU** (Normal Profil U) veya **UPN** (Evrensel Profil N) olarak adlandırılan bu malzemeler, projenin statik gereksinimlerine göre farklı kalitelerde ve ölçülerde sıcak haddelenmiş olarak üretilir.
**U demiri** olarak da bilinen bu profillerin seçimi, projenin toplam maliyetini ve güvenliğini doğrudan etkilediğinden, doğru kalite (S235JR, S275JR, S355JR gibi) ve güncel piyasa değeri bilgisine sahip olmak zorunludur. Piyasa değerleri, küresel **çelik borsası**ndaki hareketlere, hammadde (hurda ve demir cevheri) fiyatlarına ve döviz kuru dalgalanmalarına paralel olarak anlık değişime tabidir. Bu makale, **u profilin** teknik detaylarını ve güncel piyasa dinamiklerini analiz etmektedir.
Güncel U Profil Piyasa Değerleri (TL/Ton)
Aşağıdaki tablo, farklı çelik kalitelerindeki **U profil** (NPU/UPN) için ortalama tonaj bazında güncel piyasa değerlerini göstermektedir. Bu fiyatlar, piyasanın anlık değişkenliğini yansıtmakta olup, büyük tonajlı alımlarda veya fabrika çıkışı siparişlerde farklılıklar gözlemlenebilir. Belirtilen fiyatlar, **KDV hariç** ve İstanbul depo teslimi ortalama değerlerdir.
| Çelik Kalitesi | Akma Mukavemeti (Min. MPa) | Ortalama Ton Değeri (TL) | Kullanım Alanı |
|---|---|---|---|
| S235JR (Standart) | 235 MPa | 14.500 TL | Genel konstrüksiyon, hafif çatılar. |
| S275JR (Orta Mukavemet) | 275 MPa | 16.500 TL | Köprü elemanları, makine şaseleri. |
| S355JR (Yüksek Mukavemet) | 355 MPa | 18.500 TL | Ağır sanayi yapıları, yüksek katlı binalar. |
U Profil Çeşitleri: NPU ve UPN Serilerinin Teknik Farkları
U profiller, kesit geometrilerine göre iki ana seriye ayrılır ve bu farklar, profillerin statik davranışını ve bağlantı yöntemlerini değiştirir. Mimarlar ve mühendisler, projeye en uygun olanı seçmek zorundadır.
NPU (Normal Profil U)
**NPU profil** serisi, flanş (kanat) iç yüzeylerinin **eğimli** olmasıyla karakterize edilir. Bu eğim genellikle %8 civarındadır ve Türkiye’de en yaygın kullanılan tiptir. Eğimli yüzey, profili cıvata ile bağlarken konik pul (eğik pul) kullanmayı gerektirebilir. Daha çok genel **çelik konstrüksiyon** ve taşıyıcı olmayan elemanlarda tercih edilir.
UPN (Evrensel Profil N)
**UPN profil** serisi ise flanş iç yüzeylerinin **birbirine paralel** olmasıyla öne çıkar. Bu paralel yapı, bağlantı detaylarını büyük ölçüde kolaylaştırır; zira cıvatalar doğrudan ve düzgün bir şekilde sıkılabilir. UPN profiller, genellikle NPU’ya göre daha kalın flanşlara ve daha yüksek **atalet momentine** sahiptir. Bu sayede, daha büyük yükleri taşıyabilir ve ağır makine imalatı gibi zorlu uygulamalarda ideal bir seçimdir. Yüksek mukavemetli U profiller için UPN serisi sıkça kullanılır.
—U Profil Ağırlık Tablosu ve Ölçüleri (NPU Standardı)
Proje bütçesi ve statik hesaplamanın temelini, profilin bir metredeki ağırlığı (kg/m) oluşturur. Aşağıdaki tablo, en sık talep edilen NPU profillerin temel geometrik özelliklerini ve ağırlık değerlerini sunmaktadır. Bu veriler, 7.85 kg/dm³ çelik yoğunluğuna göre hesaplanmıştır.
| Profil Yüksekliği (h) | Genişlik (b) | Gövde Kalınlığı (t) | Flanş Kalınlığı (s) | Birim Ağırlık (kg/m) |
|---|---|---|---|---|
| NPU 50 | 38 mm | 5.0 mm | 7.0 mm | 5.08 kg/m |
| NPU 80 | 45 mm | 6.0 mm | 8.0 mm | 8.64 kg/m |
| NPU 100 | 50 mm | 6.0 mm | 8.5 mm | 10.6 kg/m |
| NPU 140 | 60 mm | 7.0 mm | 10.0 mm | 16.0 kg/m |
| NPU 200 | 75 mm | 8.5 mm | 11.5 mm | 25.3 kg/m |
| NPU 300 | 100 mm | 10.0 mm | 16.0 mm | 46.2 kg/m |
Bu tablonun sunduğu ağırlık verileri, profilin kalınlıklarına bağlı olarak değişir. Doğru u profil ağırlık hesabı, projenin toplam çelik ihtiyacını ve bütçesini belirlemede anahtar rol oynar.
🧮 U Profil Tahmini Maliyet ve Tonaj Hesaplama
Aşağıdaki örnek hesaplama, projenizin tahmini maliyetini hızlıca belirlemenize yardımcı olacaktır. Hesaplamalarınızda metre ağırlığını (kg/m) ve güncel ortalama ton değerini kullanınız.
Örnek Hesaplama: NPU 140 Profili
Seçilen Profil: NPU 140
Birim Ağırlık (kg/m): $16.00 \text{ kg/m}$
Gerekli Toplam Uzunluk: $250 \text{ metre}$
Ortalama Ton Değeri: $16.000 \text{ TL/Ton}$ (S275JR Kalitesi)
Adım 1: Toplam Kilogram Hesaplama
Toplam Kilogram = $250 \text{ m} \times 16.00 \text{ kg/m} = 4000 \text{ kg}$
Adım 2: Toplam Ton Hesaplama
Toplam Ton = $4000 \text{ kg} / 1000 = 4.0 \text{ Ton}$
Adım 3: Tahmini Maliyet Hesaplama (KDV Hariç)
Tahmini Maliyet = $4.0 \text{ Ton} \times 16.000 \text{ TL/Ton} = 64.000 \text{ TL}$
Bu hesaplama aracı, projeniz için **u profil** tedarik maliyetlerini ön görebilmeniz amacıyla tasarlanmıştır. Gerçekleşen sipariş miktarı ve piyasa koşulları bu değeri değiştirecektir.
U Profilin Yaygın Uygulama Alanları
U profilin üstün eğilme ve burkulma direnci, onu birçok ağır yük ve zorlu ortam projesinde vazgeçilmez kılar. Temel uygulama alanları şunlardır:
- ▶ **Yapısal Kolon ve Kirişler:** Özellikle hafif ve orta ölçekli sanayi tesislerinde, atölyelerde ve hangarlarda ana taşıyıcı iskeletin oluşturulması.
- ▶ **Çatı ve Cephe Aşık Profilleri:** Geniş açıklıklı yapılarda çatı kaplamasını (sandviç panel, trapez sac) destekleyen yatay aşık elemanları olarak kullanılır.
- ▶ **Makine İmalatı ve Şaseler:** Vinç yolları, platformlar, konveyör hatları ve büyük endüstriyel makinelerin titreşime dayanıklı ana şasi imalatı.
- ▶ **Köprü ve Geçitler:** Küçük ölçekli köprülerin taşıyıcı sistemlerinde ve yaya geçitlerinin ana kirişlerinde sıklıkla tercih edilir.
- ▶ **Tadilat ve Güçlendirme:** Mevcut betonarme yapıların depreme karşı **çelik takviyesi** ile güçlendirilmesinde.
Projelerinizde U profil kullanırken, malzemenin **sıcak daldırma galvaniz** ile kaplanması, korozyona karşı ekstra bir koruma sağlayarak profilin hizmet ömrünü onlarca yıl uzatır. Bu ek işlem maliyeti artırsa da, uzun vadede bakım ve değişim giderlerinden tasarruf sağlar.
—Hızlı Teklif ve İletişim
Projenizin ihtiyaç duyduğu doğru kalitede ve ölçüde U profil siparişi vermek, güncel fiyatlar ve teslimat seçenekleri hakkında bilgi almak için aşağıdaki iletişim kanallarını kullanarak bize ulaşın.
Tüm teknik tablolar ve fiyatlar bilgi amaçlıdır. Güncel piyasa koşullarına bağlı olarak anlık değişiklikler yaşanabilir. Kesin sipariş öncesi lütfen teyit alınız.