🏗️ Sıcak Haddelenmiş Plaka Sac Çeşitleri ve Kullanım Alanları
Plaka sac veya diğer adıyla **levha sac**, yüksek sıcaklıkta haddelenerek üretilen, kalınlığı 1.5 mm’den 200 mm’ye kadar değişebilen yassı çelik ürünleridir. Mukavemet ve taşıma kapasitesinin kritik olduğu her türlü **çelik konstrüksiyon**, makine imalatı, gemi inşası ve köprü yapımında temel malzeme olarak kullanılırlar. Yüksek akma dayanımı sayesinde yapılara esneklik ve direnç katarlar. Plaka saclar, standart **S235JR** (eski adıyla ST37) ve yüksek mukavemetli **S355JR** (eski adıyla ST52) gibi farklı yapısal çelik kalitelerinde üretilir.
Sıcak haddeleme yöntemiyle üretilen plaka saclar.
Sıcak haddelenmiş **siyah sac** olarak da bilinen plaka sac, ham haldeki çelik slabların 1000°C’nin üzerinde ısıtılıp merdanelerden geçirilmesiyle üretilir. Bu yöntem, malzemenin iç gerilimini azaltır ve daha büyük ebatlarda, yüksek kalınlık toleransıyla üretim yapılmasına olanak tanır. İnce saclara göre çok daha yüksek yük taşıma kapasitesine sahip olmaları, onları ağır sanayinin vazgeçilmezi yapar. Piyasa koşulları, küresel çelik fiyatları ve lojistik maliyetlerine bağlı olarak, plaka sac ton fiyatları sürekli değişkenlik gösterir. Projelerinizde maliyet ve performans dengesini kurmak için doğru kalite ve ebat seçimi hayati önem taşır. Fiyatların netleşmesi için tonaj ve kalınlık bilgileri ile özel teklif alınması en doğru yaklaşımdır.
—⚙️ Yapısal Plaka Sac Kaliteleri ve Teknik Özellikleri
Plaka saclar, uluslararası **EN 10025** standardına uygun olarak, akma ve çekme dayanımlarına göre farklı kalitelerde sınıflandırılır. Kullanım yerine göre en çok tercih edilen kaliteler **S235JR** ve **S275JR**’dir. S harfi yapısal çeliği, sayı ise minimum akma dayanımını (MPa cinsinden) ifade eder.
| Kalite (EN Standardı) | Eski Karşılığı (DIN) | Min. Akma Dayanımı (ReH) | Çekme Dayanımı (Rm) | Kullanım Alanı Özeti |
|---|---|---|---|---|
| **S235JR** (1.0038) | St37-2 | $\ge 235$ MPa | $360 – 510$ MPa | Genel yapı, makine iskeletleri, standart konstrüksiyon. |
| **S275JR** (1.0044) | St44-2 | $\ge 275$ MPa | $410 – 560$ MPa | Orta mukavemet gerektiren yapılar, köprü elemanları. |
| **S355JR** (1.0570) | St52-3 | $\ge 355$ MPa | $470 – 630$ MPa | Yüksek mukavemetli çelik yapılar, vinç ve basınçlı kap imalatı. |
Bu standartlardaki **JR** ibaresi, malzemenin **20°C’de minimum 27 Joule** enerji ile darbe testinden başarıyla geçtiğini gösterir. Bu, malzemenin düşük sıcaklık ve darbe koşullarına karşı direncini kanıtlar. Bu testler, çelik konstrüksiyonun güvenilirliği açısından kritik öneme sahiptir.
Standart plaka sac ebatları ve kesim görselleri.
—
💲 Güncel Yapısal Plaka Sac Fiyat Aralıkları (TL/Ton)
Çelik piyasaları dinamik bir yapıya sahip olduğundan, plaka sac birim maliyetleri küresel **hammadde borsaları** (özellikle cevher ve hurda) ve döviz kurlarına göre anlık olarak belirlenir. Aşağıdaki tablo, en yaygın kullanılan kalınlık ve kaliteler için ortalama piyasa fiyat aralıklarını göstermektedir. Bu fiyatlar, nihai sipariş tutarınızı teyit etmek için **kesinlikle bir teklif niteliği taşımaz**. Büyük tonajlı alımlarda, fiyatlar bu aralıkların alt sınırlarına daha yakın seyredebilir.
| Kalınlık Aralığı (mm) | S235JR (ST37) Fiyat Aralığı (TL/Ton) | S355JR (ST52) Fiyat Aralığı (TL/Ton) |
|---|---|---|
| 5 – 10 mm | 25.800 TL – 30.500 TL | 28.100 TL – 33.500 TL |
| 12 – 20 mm | 25.400 TL – 30.100 TL | 27.700 TL – 33.100 TL |
| 25 – 50 mm | 25.100 TL – 29.800 TL | 27.400 TL – 32.800 TL |
Fiyatlandırmayı etkileyen global çelik piyasası dinamikleri.
—
📐 Plaka Sac Ebatları ve Ağırlık Hesaplama Aracı
Plaka saclar, rulo halindeki sıcak haddelenmiş çelikten kesilerek elde edilir. Standart piyasa ebatları genellikle 1000×2000 mm, 1250×2500 mm, 1500×6000 mm ve 2000×6000 mm’dir. Ancak, projenin ihtiyacına göre **özel kesim ebatlarında** temin etmek de mümkündür. Doğru ağırlık hesabı, hem lojistik maliyetlerini hem de projenin toplam çelik ihtiyacını belirlemede kritik rol oynar.
Plaka Sac Ağırlık Hesaplama Formülü
Plaka sacın ağırlığı (kg) aşağıdaki formülle hesaplanır. Çelik için özgül ağırlık (yoğunluk) sabiti **7.85 g/cm³** (veya $0.00000785 \text{ kg/mm}^3$) kullanılır:
$$ \text{Ağırlık (kg)} = \text{Kalınlık (mm)} \times \text{Genişlik (mm)} \times \text{Uzunluk (mm)} \times 0.00000785 $$🧮 Plaka Sac Ağırlık Hesaplayıcı
🏭 Plaka Sac Üretim Süreci, Uygulama Alanları ve Çeşitleri
Plaka sacların temel üretim yöntemi **sıcak haddelemedir**. Bu süreç, çelik endüstrisinin en eski ve en yaygın yöntemlerinden biridir. İlk aşamada, yüksek fırınlarda üretilen sıvı çelik, **slab** adı verilen büyük dikdörtgen prizma bloklar halinde dökülür. Bu slablar daha sonra yüzey kusurları giderilerek yeniden ısıtma fırınlarında yaklaşık 1200°C'ye kadar ısıtılır.
Kızgın haldeki slablar, bir dizi merdaneden geçirilerek kademeli olarak inceltilir ve istenen son kalınlığa ulaştırılır. Bu yüksek sıcaklık, çeliğin kolayca şekil almasını sağlar ve iç gerilmeleri yok eder. Son aşamada, üretilen levhalar istenen standart veya özel ebatlarda kesilerek istiflenir ve sevkiyata hazır hale getirilir. Kalın plaka saclar genellikle bu haliyle **siyah sac** olarak piyasaya sürülürken, ince plakalar rulo halinde de sunulabilir veya **galvanizleme** gibi ek işlemlere tabi tutulabilir.
Farklı kalınlık ve kalitelerde stoklanan plaka sac levhalar.
Plaka Sac Türleri ve Kullanım Amaçları
- **Siyah Sac (HRP):** Sıcak haddelenmiş ve en temel haliyle sunulan plaka sacdır. Kararmış yüzeyi, adını bu üretim sürecinden alır ve genellikle yapısal amaçlı kullanılır.
- **Paslanmaz Plaka Sac:** Yüksek oranda krom ve nikel içeren, korozyon direnci yüksek plakalardır (örneğin 304 ve 316 kalite). Kimya, gıda ve denizcilik sektörlerinde tercih edilir.
- **Baklavalı (Desenli) Sac:** Yüzeyinde kabartma desenler bulunan plakalardır. Kaymayı önleyici özelliği sayesinde genellikle yürüme yolları, merdiven basamakları ve platform zeminlerinde kullanılır.
- **Gemi Sacları:** Yüksek mukavemetli özel alaşımlar olup, deniz suyunun aşındırıcı etkisine dayanıklı olarak üretilir. **A Kalite** ve **AH36** en çok bilinenlerdendir.
Plaka sac, sadece inşaat sektöründe değil, aynı zamanda ağır iş makinelerinin gövdelerinde, kömür santrallerinde, baraj kapaklarında, depolama tanklarında ve demiryolu vagonlarının üretiminde de kilit rol oynar. Mükemmel kaynak kabiliyeti ve işlenebilirliği, onu pek çok kritik endüstriyel uygulama için vazgeçilmez kılar. Bu yönüyle, dayanıklı ve uzun ömürlü yapıların temelini oluşturur.
---⭐ Neden Yapısal Plaka Sac Tercih Edilmelidir?
Plaka saclar, muadillerine kıyasla sundukları benzersiz avantajlar nedeniyle geniş bir kullanım yelpazesine sahiptir:
- **Yüksek Mekanik Dayanım:** Özellikle S355JR gibi kaliteler, mükemmel akma ve çekme dayanımı sunarak ağır yüklere karşı maksimum direnç sağlar.
- **Mükemmel Kaynaklanabilirlik:** Düşük karbon eşdeğeri sayesinde, standart kaynak yöntemleri ile kolayca işlenebilir ve birleştirilebilir.
- **Geniş Ebat ve Kalınlık Seçeneği:** Proje gereksinimlerine göre çok ince (1.5 mm) ve çok kalın (200 mm'ye kadar) ebatlarda bulunabilme esnekliği.
- **Maliyet Etkinliği:** Sıcak haddeleme süreci, diğer yassı çelik ürünlerine göre daha düşük birim maliyet sunar ve büyük projelerde tasarruf sağlar.
Büyük çelik konstrüksiyon projeleriniz, makine alt gövdeleri, gemi iskeletleri veya basınçlı tank imalatları için güvenilir ve dayanıklı bir malzeme arıyorsanız, plaka sac levhalar en doğru seçimdir. İhtiyacınız olan güncel stok bilgisi, özel kesim ebatları veya proje bazlı teklifler için bizimle iletişime geçebilirsiniz.